Als starter heb je minimaal 4 tot 6% van de koopsom aan eigen geld nodig. Bij €300.000 is dat al snel €12.000 tot €18.000. Maar uit HDN-data blijkt dat starters gemiddeld €42.000 inbrengen — meer dan de meeste mensen verwachten. Starters onder 35 jaar betalen geen overdrachtsbelasting bij woningen tot €555.000. Dat scheelt direct duizenden euro's, maar dekt lang niet alles.
📌 In het kort
- Kosten koper, taxatie en advieskosten betaal je altijd zelf — die vallen buiten je hypotheek
- Starters onder 35 jaar betalen geen overdrachtsbelasting bij woningen tot €555.000
- Overbieden vergroot je benodigde eigen inbreng direct — bovenop de kosten koper
- Starters brengen gemiddeld €42.000 in (HDN-data)
- Sinds 2018 mag je maximaal 100% van de woningwaarde lenen
Hoeveel eigen geld heb je nodig als starter?
Als starter onder 35 jaar heb je één groot voordeel: de startersvrijstelling. Je betaalt geen overdrachtsbelasting — bij een woning van €300.000 scheelt dat €6.000. De vrijstelling geldt bij woningen tot €555.000.
Toch is het benodigde bedrag hoger dan verwacht. Starters brengen gemiddeld €42.000 in, tegenover €35.000 voor doorstromers. Dat hogere bedrag komt doordat starters vaker en hoger overbieden. Ze hebben geen overwaarde van een vorige woning en concurreren op een krappe markt.
Wat veel starters ook verrast: je betaalt niet alles op één moment. De waarborgsom — 10% van de koopprijs — moet je al binnen twee tot drie weken na het tekenen van de koopovereenkomst betalen. Bij een woning van €300.000 is dat €30.000. Heb je dat bedrag niet direct beschikbaar? Dan heb je een bankgarantie nodig, wat €250 tot €500 kost. Pas daarna volgen de notariskosten op de passeerdatum.
Ik zie regelmatig dat starters dit niet weten en pas bij de bankgarantieaanvraag beseffen hoe snel het geld al moet klaarstaan.
Wil je weten hoeveel eigen geld jij nodig hebt voor jouw situatie?
Start de MatchCheckCheck of mijn werkwijze bij jou past. Niet elke MatchCheck leidt tot een gesprek.
Waarom heb je altijd eigen geld nodig bij het kopen van een huis?
Je kunt maximaal 100% van de woningwaarde lenen. Alles daarboven betaal je zelf. Dat klinkt eenvoudig, maar in de praktijk zit daar een addertje onder het gras.
Wat ik regelmatig zie: kopers die vergeten dat overbieden hun eigen inbreng direct vergroot. Bied je €20.000 boven de taxatiewaarde? Dan betaal je dat volledig zelf, bovenop de reguliere kosten. Hoeveel eigen geld je nodig hebt, hangt dus niet alleen af van de koopprijs.
Welke kosten betaal je met eigen geld?
Alle kosten koper vallen buiten je hypotheek. Voor een bestaande woning gaat het om de volgende posten, met de bedragen die je in de praktijk tegenkomt:
- Overdrachtsbelasting: 2% van de koopsom (bij een koper ouder dan 35 jaar = €6.000 bij €300.000); starters onder 35 betalen dit niet bij woningen tot €555.000
- Notariskosten: €900 tot €2.000, afhankelijk van de notaris en de complexiteit
- Taxatiekosten: €700 tot €850
- Bouwkundige keuring: €300 tot €500
- Hypotheekadvies: €3.000 tot €3.500 — meer hierover lees je op de pagina financieel adviseur kosten
- Bankgarantie (waarborgsom): €250 tot €500 als je de 10% waarborgsom niet zelf kunt voorschieten
- NHG-premie: eenmalig 0,4% van de hypotheeksom, bij een lening tot maximaal €470.000. Dit levert je een lagere rente op — in de meeste gevallen verdien je dit binnen een paar jaar terug
Bestaande bouw vs. nieuwbouw: wat zijn de verschillen?
Koop je een nieuwbouwhuis? Dan zijn de kosten een stuk lager. Nieuwbouw is doorgaans vrij op naam: je betaalt geen overdrachtsbelasting en de notariskosten zijn lager (circa €600). Meer weten over hoe een hypotheek bij nieuwbouw werkt? Dat verschilt wezenlijk van bestaande bouw.
Toch zijn er kosten bij nieuwbouw die je minder vaak hoort:
- Bouwrente: rente die de projectontwikkelaar rekent over de grondwaarde vóór overdracht
- Bereidstellingsprovisie: vergoeding aan de bank voor het beschikbaar houden van je hypotheek tijdens de bouw
- Meerwerk of opties die je direct bij de aankoop vastlegt
Bij bestaande bouw betaal je overdrachtsbelasting, hogere notariskosten en vaak een aankoopmakelaar. Dat maakt bestaande bouw duurder — tenzij je recht hebt op de startersvrijstelling.
Rekenvoorbeeld: hoeveel eigen geld bij een huis van €300.000?
Zie hieronder het verschil tussen een starter onder 35 en een koper boven 35, bij dezelfde woning.
| Kostenpost | Starter onder 35 | Koper boven 35 |
|---|---|---|
| Overdrachtsbelasting (2%) | €0 (vrijgesteld) | €6.000 |
| Notariskosten | €1.200 | €1.200 |
| Taxatie | €750 | €750 |
| Hypotheekadvies | €3.250 | €3.250 |
| Bouwkundige keuring | €400 | €400 |
| Totaal kosten koper | ±€5.600 | ±€11.600 |
Reken je eigen geld nooit precies krap. In de praktijk heeft bijna elke aankoop één onverwachte kostenpost: een keuring die extra gebreken oplevert, notariskosten die hoger uitvallen, of een kleine verbouwing die toch nodig blijkt.
Hoe kun je je benodigde eigen geld verlagen?
Er zijn concrete opties als je spaargeld net tekortkomt. Niet elke optie werkt in elke situatie.
- Startersvrijstelling: geen overdrachtsbelasting bij aankoop onder €555.000 en leeftijd onder 35 jaar
- Starterslening: aanvullende lening via je gemeente, renteloos of tegen lage rente. Gemeentelijke budgetten lopen op tot €30.000–€50.000 aanvulling, maar verschillen sterk. Ik raad altijd aan om dit te checken vóórdat je een bezichtiging inplant — budgetten raken op
- Schenking van ouders: belastingvrij tot €6.633 per jaar. Wil je dit slimmer structureren? Kijk dan naar de leen-schenkconstructie
- Verduurzaming: je mag tot 6% extra lenen bovenop de woningwaarde als je investeert in energiebesparende maatregelen. Bij een woning van €300.000 is dat tot €18.000 extra leencapaciteit — mits de bank dit accepteert en de maatregelen ook werkelijk worden uitgevoerd
- NHG: verlaagt je rente en daarmee je maandlasten, maar kost zelf eenmalig 0,4% van je hypotheeksom
Check de starterslening in jouw gemeente vóór je eerste bezichtiging. Niet elke gemeente biedt hem aan, budgetten zijn beperkt en de aanvraag kost tijd. Als je dit te laat ontdekt, valt die optie weg — terwijl het verschil in sommige gevallen tienduizenden euro's is.
Benieuwd welke opties voor jouw situatie het meeste opleveren?
Start de MatchCheckCheck of mijn werkwijze bij jou past. Niet elke MatchCheck leidt tot een gesprek.
Veelgestelde vragen
Kan ik met €10.000 of €40.000 een huis kopen?
Met €10.000 red je het in de meeste gevallen niet — de kosten koper alleen al bedragen bij een gemiddelde woning €8.000 tot €15.000, en dan is een buffer nog niet meegeteld. Met €40.000 kun je bij een woning tot circa €350.000 de kosten koper dekken én een buffer aanhouden, maar of je ook een hypotheek krijgt hangt af van je inkomen. Als starter onder 35 helpt de startersvrijstelling direct: je bespaart tot €7.000 op de overdrachtsbelasting.
Hoeveel geld heb ik nodig om alleen een huis te kopen?
Als alleenstaande heb je naast voldoende inkomen ook eigen geld nodig voor de kosten koper. Reken op minimaal 4 tot 6% van de koopsom. Je maximale hypotheek is lager dan bij twee inkomens, dus het aankoopbedrag speelt extra mee.
Kan ik een hypotheek krijgen zonder eigen geld?
Technisch gezien niet: je kunt maximaal 100% van de woningwaarde lenen en de kosten koper betaal je altijd zelf. Een starterslening is een nuance: dat is een tweede lening, geen vervanging van eigen geld — je hebt dus nog steeds eigen middelen nodig voor de kosten koper. Meer hierover lees je op de pagina startershypotheek.
Hoeveel eigen geld heb ik nodig als ik overbieed?
Het bedrag waarmee je overbiedt boven de getaxeerde waarde, betaal je volledig uit eigen middelen. Concreet voorbeeld: woning gevraagd €320.000, bod €345.000 — het overbiedingsverschil van €25.000 betaal je zelf, bovenop de kosten koper van €6.400 tot €10.000. Totaal eigen geld: al snel €30.000 of meer.
Over dit artikel
Ik begeleid maximaal 75 dossiers per jaar. Wat ik daarin steeds terugzie: starters die de waarborgsom niet hebben klaarstaan, of die pas bij het bod beseffen dat het overbiedingsverschil volledig uit eigen geld moet komen. Wil je weten wat jouw situatie vraagt? Doe de MatchCheck op nikidewolff.nl.


