Wat is een bankgarantie en wanneer heb je het nodig?

Een bankgarantie is een document van je bank dat garandeert dat bepaalde betalingen gedaan worden, vooral gebruikt bij huizenkoop. Het vervangt vaak de traditionele waarborgsom en biedt zowel koper als verkoper meer zekerheid. De meeste mensen komen er mee in aanraking wanneer ze een huis kopen en hun geld liever niet vast willen zetten.

Wat is een bankgarantie precies?

Een bankgarantie is een officiële belofte van je bank aan een derde partij. De bank garandeert hiermee dat zij een bepaald bedrag zal betalen als jij je verplichtingen niet nakomt. Bij huizenkoop betekent dit dat de bank de verkoper zal betalen als jij bijvoorbeeld de koop onterecht laat schieten.

Dit document wordt opgesteld door je bank en is juridisch bindend. De bank controleert eerst of je financieel in staat bent om de verplichting na te komen voordat ze de garantie afgeven.

Het grote verschil met een waarborgsom is dat je bij een bankgarantie je eigen geld niet hoeft in te leggen. Je betaalt alleen kosten aan de bank voor het verstrekken van de garantie.

Verschil tussen bankgarantie en waarborgsom

Bij een waarborgsom stort je als koper daadwerkelijk geld op een geblokkeerde rekening. Dit bedrag ligt daar vast tot de koop definitief is. Je kunt er dus niet bij tot het moment van levering.

Een bankgarantie kost je alleen de kosten die de bank rekent voor het afgeven ervan. Je eigen geld blijft beschikbaar voor andere doeleinden, zoals het betalen van andere kosten rond de verhuizing.

De keuze hangt vaak af van je financiële situatie en voorkeur. Heb je liever je geld beschikbaar, dan is een bankgarantie interessanter.

Wanneer heb je een bankgarantie nodig?

De meest voorkomende situatie is bij het kopen van een huis. Zodra je een koopcontract tekent, moet je vaak binnen enkele dagen een waarborgsom of bankgarantie regelen. Dit geeft de verkoper zekerheid dat je de koop serieus neemt.

Ook bij andere grote aankopen of contracten kan een bankgarantie gevraagd worden. Denk aan het huren van bedrijfsruimten of bij aanbestedingen waar je als ondernemer aan meedoet.

Daarnaast zie je bankgaranties bij internationale handel, waar vertrouwen tussen partijen minder vanzelfsprekend is. De garantie fungeert dan als vangnet voor beide partijen.

Hoe werkt een bankgarantie bij huizenkoop?

Het proces begint zodra je koopcontract getekend is. Je hebt meestal drie werkdagen de tijd om de bankgarantie of waarborgsom te regelen. De hoogte staat vaak al in het contract vermeld.

Het proces verloopt als volgt:

• Aanvraag bij de bank - Je vraagt de garantie aan met het getekende koopcontract
• Beoordeling door bank - De bank controleert je financiële situatie en het contract
• Garantie opstellen - Bij goedkeuring maakt de bank het officiële document
• Verzending - De bankgarantie wordt naar de verkoper of diens makelaar gestuurd
• Bevestiging - Je krijgt bevestiging dat de garantie is afgegeven

De bankgarantie blijft geldig tot de levering van het huis. Op het moment dat alle gelden definitief zijn overgemaakt, vervalt de garantie automatisch. Je hoeft hier zelf niets voor te doen.

Bij problemen tijdens de koopprocedure kan de verkoper een beroep doen op de garantie. Dit gebeurt alleen als jij je contractuele verplichtingen niet nakomt zonder geldige reden.

Wat kost een bankgarantie?

De kosten voor een bankgarantie liggen meestal tussen de 0,3% en 0,6% van het gegarandeerde bedrag per jaar. Voor een garantie van €20.000 betaal je dus ongeveer €60 tot €120.

Sommige banken hanteren een minimumbedrag van bijvoorbeeld €50, ongeacht het gegarandeerde bedrag. Andere banken rekenen daarnaast nog administratiekosten van €25 tot €50.

De exacte kosten hangen af van je bank, het bedrag en de looptijd. Vraag altijd vooraf een kostenopgave, zodat je geen verrassingen krijgt.

Hoe vraag je een bankgarantie aan?

Het aanvragen van een bankgarantie doe je bij de bank waar je je hypotheek afsluit of waar je al klant bent. Start zo snel mogelijk na het tekenen van je koopcontract.

De stappen zijn:

• Contact opnemen met je bank - Bel of mail je contactpersoon direct na ondertekening
• Documenten aanleveren - Verstuur het getekende koopcontract en eventuele aanvullende stukken
• Aanvraagformulier invullen - De bank stuurt je specifieke formulieren toe
• Beoordeling afwachten - De bank controleert je gegevens en het contract
• Garantie ontvangen - Bij goedkeuring wordt de garantie binnen 1-2 werkdagen opgesteld

Plan minimaal twee werkdagen in voor het hele proces. In drukke perioden kan het langer duren, dus wacht niet tot het laatste moment.

Je hebt het getekende koopcontract nodig, plus eventueel aanvullende informatie over je inkomen als je nog geen hypotheek bij de bank hebt.

Bankgarantie aanvragen zonder hypotheek

Ook zonder hypotheek bij dezelfde bank kun je een bankgarantie aanvragen. De bank zal dan wel uitgebreider je financiële situatie controleren.

Je moet dan bijvoorbeeld loonstroken, jaaropgaven en bankafschriften overleggen. Het proces duurt hierdoor vaak een dag langer dan wanneer je al klant bent.

Sommige banken zijn terughoudender bij klanten zonder verdere relatie. Het kan daarom slim zijn om bij meerdere banken te informeren naar de mogelijkheden.

Voor wie is een bankgarantie geschikt?

Een bankgarantie is vooral interessant als je je geld liever beschikbaar houdt. Dit geldt voor mensen die hun spaargeld nodig hebben voor andere kosten rond de verhuizing, zoals een nieuwe keuken of verbouwing.

Ook bij een krappe financiële planning biedt een bankgarantie meer flexibiliteit. Je kunt je geld blijven gebruiken voor onverwachte uitgaven of andere investeringen.

Voor mensen die de kosten willen minimaliseren is een waarborgsom soms voordeliger, vooral bij langere perioden tussen koop en levering.

Als hypotheekadviseur zie ik dat een goed financieel overzicht essentieel is bij dit soort beslissingen. Ik help je graag om alle opties af te wegen en te kijken wat het beste past bij jouw situatie en toekomstplannen. Zo zorg je ervoor dat je huizenkoop niet alleen goed verloopt, maar ook financieel optimaal geregeld is.

Veelgestelde vragen over bankgarantie

Hoe lang duurt het om een bankgarantie te krijgen?
Bij bestaande bankrelaties meestal 1-2 werkdagen. Zonder hypotheek bij dezelfde bank kan het 2-3 werkdagen duren vanwege extra controles.

Kan een bankgarantie geweigerd worden?
Ja, als je financiële situatie onvoldoende is of het koopcontract onduidelijkheden bevat. De bank moet zeker zijn dat je je verplichtingen kunt nakomen.

Wat gebeurt er als de koop niet doorgaat?
Bij een terechte ontbinding vervalt de garantie zonder gevolgen. Bij onterechte ontbinding kan de verkoper de garantie innen.

Kun je een bankgarantie vervroegd beëindigen?
Meestal alleen bij wederzijdse toestemming van alle partijen. De garantie loopt normaal door tot de definitieve levering van het huis.

Is een bankgarantie bij elke bank mogelijk?
De meeste grote banken bieden dit aan, maar voorwaarden en kosten verschillen. Kleinere banken hebben soms geen bankgaranties in hun pakket.

Wat als je bank failliet gaat tijdens de garantie?
Bankgaranties vallen onder het depositogarantiestelsel tot €100.000. Bij faillissement neemt vaak een andere bank de verplichtingen over.